MP Board Class 10 Science Chapter 9
рдк्рд░рдХाрд╢ - рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рддрдеा рдЕрдкрд╡рд░्рддрди
(Light Reflection and Refraction)
Introduction
рдХрдХ्рд╖ा 10 рд╡िрдЬ्рдЮाрди рд╡िрд╖рдп рдХा рдЕрдз्рдпाрдп 9 "рдк्рд░рдХाрд╢ - рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рддрдеा рдЕрдкрд╡рд░्рддрди" рдмोрд░्рдб рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдХी рджृрд╖्рдЯि рд╕े рдЕрдд्рдпंрдд рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдЕрдз्рдпाрдп рд╣ै। рдЗрд╕ рдЕрдз्рдпाрдп рдоें рд╡िрдж्рдпाрд░्рдеिрдпों рдХो рдк्рд░рдХाрд╢ рдХे рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди, рдЕрдкрд╡рд░्рддрди, рджрд░्рдкрдг, рд▓ेंрд╕, рдлोрдХрд╕ рджूрд░ी, рдЖрд╡рд░्рдзрди рддрдеा рдк्рд░рдХाрд╢ рдХे рдиिрдпрдоों рдХे рдмाрд░े рдоें рдЬाрдирдХाрд░ी рджी рдЬाрддी рд╣ै। рдпрд╣ рдЕрдз्рдпाрдп рд╡िрдЬ्рдЮाрди рдХे рд╕рдмрд╕े рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдПрд╡ं рд╕ंрдЦ्рдпाрдд्рдордХ рдЖрдзाрд░िрдд рдЕрдз्рдпाрдпों рдоें рд╕े рдПрдХ рд╣ै। рдмोрд░्рдб рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдЗрд╕ рдЕрдз्рдпाрдп рд╕े рдкрд░िрднाрд╖ाрдПँ, рдХिрд░рдг рдЖрд░ेрдЦ, рд╕ूрдд्рд░, рд╕ंрдЦ्рдпाрдд्рдордХ рдк्рд░рд╢्рди рдПрд╡ं рдХाрд░рдг рдмрддाрдЗрдП рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рдк्рд░рд╢्рди рдиिрдпрдоिрдд рд░ूрдк рд╕े рдкूрдЫे рдЬाрддे рд╣ैं। рдпрджि рд╡िрдж्рдпाрд░्рдеी рджрд░्рдкрдг рд╕ूрдд्рд░, рд▓ेंрд╕ рд╕ूрдд्рд░ рдПрд╡ं рдЖрд╡рд░्рдзрди рд╕े рд╕ंрдмंрдзिрдд рдк्рд░рд╢्рдиों рдХा рдиिрдпрдоिрдд рдЕрдн्рдпाрд╕ рдХрд░ें рддो рд╡े рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдЙрдд्рдХृрд╖्рдЯ рдЕंрдХ рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं।
ЁЯУЪ Table of Contents
- Most Important Questions
- Quick Revision
- Important Points
- ★ One Star Questions
- ★★ Two Star Questions
- ★★★ Three Star Questions
- Frequently Asked Questions
- Last Minute Revision
- Conclusion
ЁЯФе Most Important Questions
- рдк्рд░рдХाрд╢ рдХा рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рдХ्рдпा рд╣ै?
- рдЕрдкрд╡рд░्рддрди рдХ्рдпा рд╣ै?
- рдЕрд╡рддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдХ्рдпा рд╣ै?
- рдЙрдд्рддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдХ्рдпा рд╣ै?
- рд▓ेंрд╕ рдХ्рдпा рд╣ै?
- рджрд░्рдкрдг рд╕ूрдд्рд░ рдХ्рдпा рд╣ै?
- рд▓ेंрд╕ рд╕ूрдд्рд░ рдХ्рдпा рд╣ै?
⚡ Quick Revision
✔ рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди → рдк्рд░рдХाрд╢ рдХा рд╡ाрдкрд╕ рд▓ौрдЯрдиा
✔ рдЕрдкрд╡рд░्рддрди → рдк्рд░рдХाрд╢ рдХा рдоुрдб़рдиा
✔ рдЕрд╡рддрд▓ рджрд░्рдкрдг → рдЕрднिрд╕ाрд░ी рджрд░्рдкрдг
✔ рдЙрдд्рддрд▓ рджрд░्рдкрдг → рдЕрдкрд╕ाрд░ी рджрд░्рдкрдг
✔ рдЙрдд्рддрд▓ рд▓ेंрд╕ → рдЕрднिрд╕ाрд░ी рд▓ेंрд╕
✔ рдЕрд╡рддрд▓ рд▓ेंрд╕ → рдЕрдкрд╕ाрд░ी рд▓ेंрд╕
⭐ Important Points
- рджрд░्рдкрдг рдПрд╡ं рд▓ेंрд╕ рдХे рд╕ूрдд्рд░ рдЕрдд्рдпंрдд рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ैं।
- рдХिрд░рдг рдЖрд░ेрдЦ рдЖрдзाрд░िрдд рдк्рд░рд╢्рди рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдкूрдЫे рдЬाрддे рд╣ैं।
- рдЕрд╡рддрд▓ рдПрд╡ं рдЙрдд्рддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдоें рдЕंрддрд░ рдпाрдж рд░рдЦें।
- рд╕ंрдЦ्рдпाрдд्рдордХ рдк्рд░рд╢्рдиों рдХा рдЕрдн्рдпाрд╕ рдЕрд╡рд╢्рдп рдХрд░ें।
- рдЖрд╡рд░्рдзрди рдПрд╡ं рдлोрдХрд╕ рджूрд░ी рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдЯॉрдкिрдХ рд╣ैं।
★ One Star Important Questions (1–20)
Q.1 рдк्рд░рдХाрд╢ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдКрд░्рдЬा рдХा рд╡рд╣ рд░ूрдк рдЬो рд╣рдоें рд╡рд╕्рддुрдУं рдХो рджेрдЦрдиे рдоें рд╕рд╣ाрдпрддा рдХрд░рддा рд╣ै рдк्рд░рдХाрд╢ рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.2 рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдк्рд░рдХाрд╢ рдХा рдХिрд╕ी рд╕рддрд╣ рд╕े рдЯрдХрд░ाрдХрд░ рд╡ाрдкрд╕ рд▓ौрдЯрдиा рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.3 рдЕрдкрд╡рд░्рддрди рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдПрдХ рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рджूрд╕рд░े рдоाрдз्рдпрдо рдоें рдЬाрдиे рдкрд░ рдк्рд░рдХाрд╢ рдХा рдоुрдб़рдиा рдЕрдкрд╡рд░्рддрди рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.4 рд╕рдорддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдХैрд╕ा рдк्рд░рддिрдмिंрдм рдмрдиाрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рд╕рдорддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдЖрднाрд╕ी рдПрд╡ं рд╕ीрдзा рдк्рд░рддिрдмिंрдм рдмрдиाрддा рд╣ै।
Q.5 рдЕрд╡рддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдЕंрджрд░ рдХी рдУрд░ рдоुрдб़ा рд╣ुрдЖ рджрд░्рдкрдг рдЕрд╡рддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.6 рдЙрдд्рддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдмाрд╣рд░ рдХी рдУрд░ рдЙрднрд░ा рд╣ुрдЖ рджрд░्рдкрдг рдЙрдд्рддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.7 рд▓ेंрд╕ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдкाрд░рджрд░्рд╢ी рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рдмрдиा рдРрд╕ा рдЙрдкрдХрд░рдг рдЬो рдк्рд░рдХाрд╢ рдХो рдЕрдкрд╡рд░्рддिрдд рдХрд░рддा рд╣ै।
Q.8 рдЙрдд्рддрд▓ рд▓ेंрд╕ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдмीрдЪ рдоें рдоोрдЯा рдПрд╡ं рдХिрдиाрд░ों рдкрд░ рдкрддрд▓ा рд▓ेंрд╕ рдЙрдд्рддрд▓ рд▓ेंрд╕ рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.9 рдЕрд╡рддрд▓ рд▓ेंрд╕ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдмीрдЪ рдоें рдкрддрд▓ा рдПрд╡ं рдХिрдиाрд░ों рдкрд░ рдоोрдЯा рд▓ेंрд╕ рдЕрд╡рддрд▓ рд▓ेंрд╕ рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.10 рдлोрдХрд╕ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рд╡рд╣ рдмिंрджु рдЬрд╣ाँ рдк्рд░рдХाрд╢ рдХिрд░рдгें рдоिрд▓рддी рд╣ैं рдлोрдХрд╕ рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.11 рдлोрдХрд╕ рджूрд░ी рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдз्рд░ुрд╡ рдПрд╡ं рдлोрдХрд╕ рдХे рдмीрдЪ рдХी рджूрд░ी рдлोрдХрд╕ рджूрд░ी рдХрд╣рд▓ाрддी рд╣ै।
Q.12 рдЖрд╡рд░्рдзрди рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдк्рд░рддिрдмिंрдм рдХी рдКँрдЪाрдИ рдПрд╡ं рд╡рд╕्рддु рдХी рдКँрдЪाрдИ рдХे рдЕрдиुрдкाрдд рдХो рдЖрд╡рд░्рдзрди рдХрд╣рддे рд╣ैं।
Q.13 рджрд░्рдкрдг рд╕ूрдд्рд░ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → 1/f = 1/v + 1/u рджрд░्рдкрдг рд╕ूрдд्рд░ рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
рджрд░्рдкрдг рд╕ूрдд्рд░
::contentReference[oaicite:0]{index=0}Q.14 рд▓ेंрд╕ рд╕ूрдд्рд░ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → 1/f = 1/v - 1/u рд▓ेंрд╕ рд╕ूрдд्рд░ рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.15 рд╕рдорддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдоें рдк्рд░рддिрдмिंрдм рдХैрд╕ा рдмрдирддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рд╕рдорддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдоें рдЖрднाрд╕ी рдПрд╡ं рд╕рдоाрди рдЖрдХाрд░ рдХा рдк्рд░рддिрдмिंрдм рдмрдирддा рд╣ै।
Q.16 рдк्рд░рдХाрд╢ рдХी рдЪाрд▓ рд╕рдмрд╕े рдЕрдзिрдХ рдХрд╣ाँ рд╣ोрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдиिрд░्рд╡ाрдд рдоें।
Q.17 рдк्рд░рдХाрд╢ рдХी SI рдЗрдХाрдИ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдк्рд░рдХाрд╢ рдХी рдЪाрд▓ рдХी рдЗрдХाрдИ рдоीрдЯрд░/рд╕ेрдХंрдб рд╣ै।
Q.18 рджрд░्рдкрдг рдХा рдз्рд░ुрд╡ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рджрд░्рдкрдг рдХा рдордз्рдп рдмिंрджु рдз्рд░ुрд╡ рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.19 рдк्рд░рдзाрди рдЕрдХ्рд╖ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдз्рд░ुрд╡ рдПрд╡ं рд╡рдХ्рд░рддा рдХेंрдж्рд░ рдХो рдЬोрдб़рдиे рд╡ाрд▓ी рд░ेрдЦा рдк्рд░рдзाрди рдЕрдХ्рд╖ рдХрд╣рд▓ाрддी рд╣ै।
Q.20 рд╡рдХ्рд░рддा рдХेंрдж्рд░ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рджрд░्рдкрдг рдХे рдЧोрд▓े рдХा рдХेंрдж्рд░ рд╡рдХ्рд░рддा рдХेंрдж्рд░ рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
★★ Two Star Important Questions (21–35)
Q.21 рдЕрд╡рддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдХा рдПрдХ рдЙрдкрдпोрдЧ рд▓िрдЦिрдП।
рдЙрдд्рддрд░ → рд╢ेрд╡िंрдЧ рдоिрд░рд░ рдоें рдЕрд╡рддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдЙрдкрдпोрдЧ рд╣ोрддा рд╣ै।
Q.22 рдЙрдд्рддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд╣ाँ рд╣ोрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рд╡ाрд╣рдиों рдХे рдкीрдЫे рджेрдЦрдиे рд╡ाрд▓े рджрд░्рдкрдг рдоें।
Q.23 рдЙрдд्рддрд▓ рд▓ेंрд╕ рдХा рдПрдХ рдЙрдкрдпोрдЧ рд▓िрдЦिрдП।
рдЙрдд्рддрд░ → рдХैрдорд░ा рдПрд╡ं рд╕ूрдХ्рд╖्рдорджрд░्рд╢ी рдоें।
Q.24 рдЕрд╡рддрд▓ рд▓ेंрд╕ рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд╣ाँ рд╣ोрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдиिрдХрдЯ рджृрд╖्рдЯि рджोрд╖ рджूрд░ рдХрд░рдиे рдоें।
Q.25 рдиिрдХрдЯ рджृрд╖्рдЯि рджोрд╖ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рджूрд░ рдХी рд╡рд╕्рддुрдПँ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рджिрдЦाрдИ рди рджेрдиा рдиिрдХрдЯ рджृрд╖्рдЯि рджोрд╖ рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.26 рджूрд░ рджृрд╖्рдЯि рджोрд╖ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдкाрд╕ рдХी рд╡рд╕्рддुрдПँ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рджिрдЦाрдИ рди рджेрдиा рджूрд░ рджृрд╖्рдЯि рджोрд╖ рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.27 рдк्рд░рдХाрд╢ рдХा рдЕрдкрд╡рд░्рддрди рдХ्рдпों рд╣ोрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдоाрдз्рдпрдо рдмрджрд▓рдиे рдкрд░ рдк्рд░рдХाрд╢ рдХी рдЪाрд▓ рдмрджрд▓рддी рд╣ै рдЗрд╕рд▓िрдП рдЕрдкрд╡рд░्рддрди рд╣ोрддा рд╣ै।
Q.28 рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рдк्рд░рддिрдмिंрдм рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдЬो рдк्рд░рддिрдмिंрдм рдкрд░्рджे рдкрд░ рдк्рд░ाрдк्рдд рдХिрдпा рдЬा рд╕рдХे рд╡рд╣ рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рдк्рд░рддिрдмिंрдм рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.29 рдЖрднाрд╕ी рдк्рд░рддिрдмिंрдм рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдЬो рдк्рд░рддिрдмिंрдм рдкрд░्рджे рдкрд░ рдк्рд░ाрдк्рдд рдирд╣ीं рдХिрдпा рдЬा рд╕рдХे рд╡рд╣ рдЖрднाрд╕ी рдк्рд░рддिрдмिंрдм рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.30 рдЖрд╡рд░्рдзрди рдХा рд╕ूрдд्рд░ рд▓िрдЦिрдП।
рдЙрдд्рддрд░ → m = h₂ / h₁
Q.31 рд╕рдорддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдоें рдк्рд░рддिрдмिंрдм рдХी рджूрд░ी рдХैрд╕ी рд╣ोрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рд╡рд╕्рддु рдХी рджूрд░ी рдХे рдмрд░ाрдмрд░।
Q.32 рджрд░्рдкрдг рдоें рдкाрд░्рд╢्рд╡ рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдмाрдПँ-рджाрдПँ рджिрд╢ा рдХा рдмрджрд▓рдиा рдкाрд░्рд╢्рд╡ рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै।
Q.33 рдк्рд░рдХाрд╢ рдХा рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рдХिрд╕ рдиिрдпрдо рдХा рдкाрд▓рди рдХрд░рддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рдХे рдиिрдпрдо рдХा।
Q.34 рдЖрдкрддрди рдХोрдг рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдЖрдкрддिрдд рдХिрд░рдг рдПрд╡ं рдЕрднिрд▓ंрдм рдХे рдмीрдЪ рдХा рдХोрдг।
Q.35 рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рдХोрдг рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдкрд░ाрд╡рд░्рддिрдд рдХिрд░рдг рдПрд╡ं рдЕрднिрд▓ंрдм рдХे рдмीрдЪ рдХा рдХोрдг।
★★★ Three Star Important Questions (36–50)
Q.36 рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рдХा рдк्рд░рдердо рдиिрдпрдо рд▓िрдЦिрдП।
рдЙрдд्рддрд░ → рдЖрдкрддрди рдХोрдг рд╕рджैрд╡ рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рдХोрдг рдХे рдмрд░ाрдмрд░ рд╣ोрддा рд╣ै।
Q.37 рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рдХा рджूрд╕рд░ा рдиिрдпрдо рд▓िрдЦिрдП।
рдЙрдд्рддрд░ → рдЖрдкрддिрдд рдХिрд░рдг, рдкрд░ाрд╡рд░्рддिрдд рдХिрд░рдг рдПрд╡ं рдЕрднिрд▓ंрдм рдПрдХ рд╣ी рддрд▓ рдоें рд╣ोрддे рд╣ैं।
Q.38 рдЕрд╡рддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдХो рдЕрднिрд╕ाрд░ी рджрд░्рдкрдг рдХ्рдпों рдХрд╣рддे рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ → рдХ्рдпोंрдХि рдпрд╣ рдк्рд░рдХाрд╢ рдХिрд░рдгों рдХो рдПрдХ рдмिंрджु рдкрд░ рдПрдХрдд्рд░िрдд рдХрд░рддा рд╣ै।
Q.39 рдЙрдд्рддрд▓ рджрд░्рдкрдг рдХो рдЕрдкрд╕ाрд░ी рджрд░्рдкрдг рдХ्рдпों рдХрд╣рддे рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ → рдХ्рдпोंрдХि рдпрд╣ рдк्рд░рдХाрд╢ рдХिрд░рдгों рдХो рдлैрд▓ा рджेрддा рд╣ै।
Q.40 рдЙрдд्рддрд▓ рд▓ेंрд╕ рдХो рдЕрднिрд╕ाрд░ी рд▓ेंрд╕ рдХ्рдпों рдХрд╣рддे рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ → рдХ्рдпोंрдХि рдпрд╣ рдк्рд░рдХाрд╢ рдХिрд░рдгों рдХो рдлोрдХрд╕ рдкрд░ рдПрдХрдд्рд░िрдд рдХрд░рддा рд╣ै।
Q.41 рдЕрд╡рддрд▓ рд▓ेंрд╕ рдХो рдЕрдкрд╕ाрд░ी рд▓ेंрд╕ рдХ्рдпों рдХрд╣рддे рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ → рдХ्рдпोंрдХि рдпрд╣ рдк्рд░рдХाрд╢ рдХिрд░рдгों рдХो рдлैрд▓ा рджेрддा рд╣ै।
Q.42 рд╕्рдиेрд▓ рдХा рдиिрдпрдо рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдЕрдкрд╡рд░्рддрди рдХे рджौрд░ाрди sin i / sin r = рд╕्рдеिрд░ांрдХ рд╣ोрддा рд╣ै।
Q.43 рдкूрд░्рдг рдЖंрддрд░िрдХ рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдЬрдм рдк्рд░рдХाрд╢ рдкूрд░्рдг рд░ूрдк рд╕े рд╡ाрдкрд╕ рд▓ौрдЯ рдЬाрддा рд╣ै рддो рдЙрд╕े рдкूрд░्рдг рдЖंрддрд░िрдХ рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рдХрд╣рддे рд╣ैं।
Q.44 рдлाрдЗрдмрд░ рдСрдк्рдЯिрдХ्рд╕ рдХिрд╕ рд╕िрдж्рдзांрдд рдкрд░ рдХाрд░्рдп рдХрд░рддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдкूрд░्рдг рдЖंрддрд░िрдХ рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рдХे рд╕िрдж्рдзांрдд рдкрд░।
Q.45 рдХैрдорд░ा рдХिрд╕ рд▓ेंрд╕ рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░рддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдЙрдд्рддрд▓ рд▓ेंрд╕।
Q.46 рд╕ूрдХ्рд╖्рдорджрд░्рд╢ी рдоें рдХौрди-рд╕ा рд▓ेंрд╕ рдЙрдкрдпोрдЧ рд╣ोрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдЙрдд्рддрд▓ рд▓ेंрд╕।
Q.47 рд╡ाрд╣рди рдХे рд╣ेрдбрд▓ाрдЗрдЯ рдоें рдХौрди-рд╕ा рджрд░्рдкрдг рдЙрдкрдпोрдЧ рд╣ोрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдЕрд╡рддрд▓ рджрд░्рдкрдг।
Q.48 рджрд░्рдкрдг рдХी рдлोрдХрд╕ рджूрд░ी рдПрд╡ं рд╡рдХ्рд░рддा рдд्рд░िрдЬ्рдпा рдоें рдХ्рдпा рд╕ंрдмंрдз рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → f = R/2
Q.49 рдЗрд╕ рдЕрдз्рдпाрдп рдХा рд╕рдмрд╕े рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдЯॉрдкिрдХ рдХौрди-рд╕ा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рджрд░्рдкрдг рд╕ूрдд्рд░ рдПрд╡ं рд▓ेंрд╕ рд╕ूрдд्рд░।
Q.50 рдмोрд░्рдб рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдХे рд▓िрдП рдХ्рдпा рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдХिрд░рдг рдЖрд░ेрдЦ рдПрд╡ं рд╕ंрдЦ्рдпाрдд्рдордХ рдк्рд░рд╢्рдиों рдХा рдЕрдн्рдпाрд╕।
❓ Frequently Asked Questions
Q. рдиिрдХрдЯ рджृрд╖्рдЯि рджोрд╖ рдоें рдХौрди-рд╕ा рд▓ेंрд╕ рдЙрдкрдпोрдЧ рд╣ोрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдЕрд╡рддрд▓ рд▓ेंрд╕।
Q. рджूрд░ рджृрд╖्рдЯि рджोрд╖ рдоें рдХौрди-рд╕ा рд▓ेंрд╕ рдЙрдкрдпोрдЧ рд╣ोрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдЙрдд्рддрд▓ рд▓ेंрд╕।
Q. рджрд░्рдкрдг рд╕ूрдд्рд░ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → 1/f = 1/v + 1/u
Q. рд▓ेंрд╕ рд╕ूрдд्рд░ рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → 1/f = 1/v - 1/u
Q. рдк्рд░рдХाрд╢ рдХी рдЪाрд▓ рд╕рдмрд╕े рдЕрдзिрдХ рдХрд╣ाँ рд╣ोрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ → рдиिрд░्рд╡ाрдд рдоें।
ЁЯУЭ Last Minute Revision
✔ рдЕрд╡рддрд▓ рджрд░्рдкрдг → рдЕрднिрд╕ाрд░ी
✔ рдЙрдд्рддрд▓ рджрд░्рдкрдг → рдЕрдкрд╕ाрд░ी
✔ рдЙрдд्рддрд▓ рд▓ेंрд╕ → рдЕрднिрд╕ाрд░ी
✔ рдЕрд╡рддрд▓ рд▓ेंрд╕ → рдЕрдкрд╕ाрд░ी
✔ рджрд░्рдкрдг рд╕ूрдд्рд░ → 1/f = 1/v + 1/u
✔ рд▓ेंрд╕ рд╕ूрдд्рд░ → 1/f = 1/v - 1/u
Conclusion
рдк्рд░рдХाрд╢ - рдкрд░ाрд╡рд░्рддрди рддрдеा рдЕрдкрд╡рд░्рддрди рдЕрдз्рдпाрдп рд╡िрдЬ्рдЮाрди рд╡िрд╖рдп рдХा рдЕрдд्рдпंрдд рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдЕрдз्рдпाрдп рд╣ै। рдЗрд╕ рдЕрдз्рдпाрдп рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рд╡िрдж्рдпाрд░्рдеी рдк्рд░рдХाрд╢ рдХे рдиिрдпрдоों, рджрд░्рдкрдгों рдПрд╡ं рд▓ेंрд╕ों рдХे рдХाрд░्рдп рддрдеा рдЙрдирдХे рдЙрдкрдпोрдЧों рдХो рд╕рдордЭ рдкाрддे рд╣ैं। рдмोрд░्рдб рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдЗрд╕ рдЕрдз्рдпाрдп рд╕े рдкрд░िрднाрд╖ाрдПँ, рд╕ंрдЦ्рдпाрдд्рдордХ рдк्рд░рд╢्рди, рд╕ूрдд्рд░ рдПрд╡ं рдХिрд░рдг рдЖрд░ेрдЦ рдиिрдпрдоिрдд рд░ूрдк рд╕े рдкूрдЫे рдЬाрддे рд╣ैं। рдпрджि рд╡िрдж्рдпाрд░्рдеी рджрд░्рдкрдг рд╕ूрдд्рд░, рд▓ेंрд╕ рд╕ूрдд्рд░ рдПрд╡ं рдЖрд╡рд░्рдзрди рд╕े рд╕ंрдмंрдзिрдд рдк्рд░рд╢्рдиों рдХा рдиिрдпрдоिрдд рдЕрдн्рдпाрд╕ рдХрд░ें рддो рд╡े рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдЙрдд्рдХृрд╖्рдЯ рдЕंрдХ рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं। Quick Revision, FAQ рдПрд╡ं Important Questions рд╡िрдж्рдпाрд░्рдеिрдпों рдХो рдХрдо рд╕рдордп рдоें рдкूрд░े рдЕрдз्рдпाрдп рдХा рдкुрдирд░ाрд╡рд░्рддрди рдХрд░рдиे рдоें рд╕рд╣ाрдпрддा рдХрд░рддे рд╣ैं।
